Od 8 lipca 2026 r. Państwowa Inspekcja Pracy ma nowe narzędzia do reagowania na przypadki, w których umowa cywilnoprawna lub współpraca B2B w praktyce odpowiada stosunkowi pracy. Dla firm oznacza to konieczność patrzenia nie tylko na nazwę umowy, ale przede wszystkim na rzeczywisty sposób wykonywania pracy.
W skrócie
- Prawidłowo zawarte umowy cywilnoprawne i B2B nie są zakazane.
- Ryzyko rośnie, gdy współpraca w praktyce spełnia cechy stosunku pracy.
- Liczy się faktyczna organizacja pracy, a nie sama nazwa kontraktu.
- Przed kontrolą warto przeanalizować modele współpracy i usunąć rozbieżności między umową a praktyką.
Kiedy pojawia się ryzyko?
- praca jest wykonywana osobiście i w sposób ciągły
- osoba pracuje pod kierownictwem lub nadzorem przełożonego
- miejsce i czas pracy są jednostronnie wyznaczane przez firmę
- sposób wykonywania obowiązków przypomina etat, mimo nazwania relacji zleceniem lub B2B
Co może sprawdzać firma przed kontrolą?
- Czy kontrakt odzwierciedla realny model współpracy?
- Czy wykonawca rzeczywiście ma samodzielność organizacyjną?
- Czy praktyka nie tworzy podporządkowania charakterystycznego dla umowy o pracę?
- Czy menedżerowie wiedzą, jak odróżniać zarządzanie pracownikiem od współpracy z niezależnym usługodawcą?
Plan działania
- Zrób mapę wszystkich umów zlecenia, usługowych i B2B.
- Przeprowadź przegląd ryzyka – umowa versus praktyka.
- Skoryguj modele, które są niespójne z rzeczywistym sposobem wykonywania pracy.
- Zadbaj o dokumentację i szkolenie osób zarządzających współpracownikami.
Źródła i stan prawny
Materiał informacyjny. Stan prawny i informacje sprawdzone na 5 października 2026 r. Nie stanowi porady prawnej.
- MRPiPS – Reforma Państwowej Inspekcji Pracy
- MRPiPS – poradnik dla pracodawców